Chiều nay 6/8, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã tiếp Bộ trưởng Thương mại Hàn Quốc Bark Taeho.Thủ tướng đánh giá cao kết quả Hội đàm giữa Bộ trưởng Bark Taeho với Bộ trưởng Công Thương Việt Nam Vũ Huy Hoàng, đặc biệt là hai bên đã tuyên bố khởi động đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) Việt Nam-Hàn Quốc. Hiệp định thương mại tự do FTA là gì ? Vì sao Việt Nam và Hàn Quốc lại khởi động đàm phán Hiệp định trên ? Để có bức tranh toàn cảnh về vấn đề này, chúng ta cùng tìm hiểu thêm.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tiếp Bộ trưởng Thương mại Hàn Quốc Bark Taeho. Ảnh: VGP/Nhật Bắc
Hàn Quốc là quốc gia như thế nào ?
Hàn Quốc, còn gọi là Daehan Minguk (Đại Hàn Dân Quốc) Nam Hàn, Nam Triều Tiên hay Đại Hàn, là một quốc gia thuộc Đông Á, nằm ở nửa phía nam của bán đảo Triều Tiên. Phía Bắc giáp với Bắc Triều Tiên. Phía Đông Hàn Quốc giáp với biển Nhật Bản, phía Tây là Hoàng Hải. Thủ đô của Hàn Quốc là Seoul, một trung tâm đô thị lớn thứ hai trên thế giới. Hàn Quốc có khí hậu ôn đới và địa hình chủ yếu là đồi núi. Lãnh thổ Hàn Quốc trải rộng 100,032 km vuông. Với dân số 48 triệu người, Hàn Quốc là quốc gia có mật độ dân số cao thứ ba trên thế giới (sau Bangladesh và Đài Loan) trong số các quốc gia có diện tích đáng kể.
Hàn Quốc hiện là một nước theo chế độ cộng hòa tổng thống bao gồm 16 đơn vị hành chính. Hàn Quốc là một nước phát triển có mức sống cao, có nền kinh tế phát triển. Hàn Quốc là nền kinh tế lớn thứ 4 ở châu Á và thứ 15 trên thế giới. Nền kinh tế dựa vào xuất khẩu, tập trung vào hàng điện tử, ô tô, tàu biển, máy móc, hóa dầu và rô-bốt. Hàn Quốc là thành viên của Liên hiệp quốc, WTO, OECD và nhóm các nền kinh tế lớn G-20. Hàn Quốc cũng là thành viên sáng lập của APEC và Hội nghị cấp cao Đông Á và là đồng minh không thuộc NATO của Hoa Kỳ. Gần đây, Hàn Quốc đã tạo ra và tăng cường sự phổ biến văn hóa đặc biệt là ở châu Á, còn được gọi là Làn sóng Hàn Quốc.
Hình ảnh Thủ đô seoul - Hàn Quốc
Quan hệ Việt Nam – Hàn Quốc trong 15 năm qua
Trong nhiều năm qua, Hàn Quốc luôn là đối tác thương mại quan trọng của Việt Nam, đứng thứ 4 trong số 10 đối tác quan trọng nhất của Việt Nam. Đây là thị trường xuất khẩu lớn thứ 4 và thị trường nhập khẩu lớn thứ 2 của Việt Nam. Riêng về đầu tư, Hàn Quốc là nhà đầu tư lớn nhất tại Việt Nam với 2.823 dự án với tổng số vốn đạt 23 tỷ USD.
Việt Nam xuất khẩu sang Hàn Quốc các sản phẩm như: dầu thô, giầy dép, hải sản… Việt Nam nhập khẩu từ Hàn Quốc gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử, linh kiện, máy móc thiết bị, dụng cụ và phụ tùng, và vải các loại .
Đặc điểm nổi bật trong quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Hàn Quốc là cơ cấu hàng hóa xuất nhập khẩu có tính bổ sung rõ nét, cơ bản không cạnh tranh trực tiếp. Hàn Quốc là thị trường quan trọng đối với các nhóm hàng xuất khẩu của Việt Nam như thủy sản là thị trường lớn thứ 4; dệt may lớn thứ 4; đồ gỗ lớn thứ 5 và giày dép lớn thứ 7… của Việt Nam
Hàn Quốc
Việt Nam và Hàn Quốc mong muốn sớm đưa kim ngạch thương mại song phương lên mức 20 tỷ USD trước năm 2015 và hướng tới mục tiêu 30 tỷ USD trong thời gian tới. Phía Hàn Quốc khẳng định sẽ xem xét nghiêm túc những đề nghị hợp tác của Việt Nam trên các lĩnh vực thương mại, công nghiệp, khoa học công nghệ, trong đó có việc tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang Hàn Quốc, giúp Việt Nam xây dựng chiến lược phát triển ngành công nghiệp phụ trợ.
Về hợp tác lao động: Hiện nay, Việt Nam có gần 40 nghìn lao động đang làm việc tại Hàn Quốc. Ngày 25/5/2004, Việt Nam và Hàn Quốc ký thoả thuận mới về đưa lao động Việt Nam sang Hàn Quốc theo Luật cấp phép lao động (EPS) của Hàn Quốc.
Các hiệp định đã ký giữa Việt Nam và Hàn Quốc
Hai bên đã ký nhiều hiệp định quan trọng như: Hiệp định hợp tác kinh tế khoa học kỹ thuật (02/1993), Hiệp định khuyến khích và bảo hộ đầu tư sửa đổi (9/2003), Hiệp định Hàng không, Hiệp định Thương mại (5/1993), Hiệp định tránh đánh thuế 2 lần (5/1994), Hiệp định Văn hoá (8/1994), Hiệp định Vận tải biển (4/1995), Hiệp định Hải quan (3/1995), Hiệp định về hợp tác du lịch (8/2002), Hiệp định hợp tác dẫn độ tội phạm (9/2003), Hiệp định tương trợ tư pháp về hình sự ( 9/2003), Hiệp định về viện trợ không hoàn lại và hợp tác kỹ thuật (4/2005)…
Hợp tác Việt Nam - Hàn Quốc
Trong chuyến thăm Hàn Quốc, ngày 29/3, tại Văn phòng Thủ tướng Hàn Quốc ở Thu đô Seoul, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã hội kiến với Thủ tướng Hàn Quốc Kim Hwang-sik. Hai Thủ tướng nhất trí tiếp tục phối hợp chặt chẽ đẩy mạnh và làm sâu sắc hơn nữa quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa hai nước theo tinh thần Đối tác hợp tác chiến lược trên tất cả các lĩnh vực chính trị, ngoại giao, an ninh, quốc phòng, kinh tế, thương mại, đầu tư, lao động, khoa học công nghệ, văn hóa, giáo dục, thể thao; phối hợp chặt chẽ để tổ chức tốt các hoạt động kỷ niệm trong “Năm hữu nghị Việt Nam-Hàn Quốc” nhằm tăng cường tình hữu nghị và giao lưu hợp tác giữa nhân dân hai nước.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng hội kiến với Thủ tướng Hàn Quốc Kim Hwang-Sik. Ảnh: Đức Tám - TTXVN
Để tăng kim ngạch thương mại song phương Việt Nam – Hàn Quốc đòi hỏi cần có Hiệp định thương mại tự do giữa hai nước. Vậy Hiệp định thương mại tự do là gì ?
Hiệp định thương mại tự do (FTA)
Hiệp định thương mại tự do (FTA) là một Hiệp ước thương mại giữa hai hoặc nhiều quốc gia. Theo đó, các nước sẽ tiến hành theo lộ trình việc cắt giảm và xóa bỏ hàng rào thuế quan cũng như phi thuế quan nhằm tiến tới việc thành lập một khu vực mậu dịch tự do. Các Hiệp định thương mại tự do có thể được thực hiện giữa hai nước riêng lẻ hoặc có thể đạt được giữa một khối thương mại và một quốc gia.
Tính đến nay, Việt Nam mới ký kết một FTA song phương duy nhất là Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam – Nhật Bản (Vietnam – Japan economic Partnership Agreement VJEPA). Trên phạm vi đa phương, Việt Nam đã cùng ASEAN ký kết và triển khai thực hiện 3 hiệp định FTAs là Hiệp định Khu vực Thương mại Tự do ASEAN (AFTA), Hiệp định Thương mại Tự do ASEAN – Trung Quốc (ACFTA) và Hiệp định Thương mại Tự do ASEAN – Hàn Quốc (AKFTA).
Liên hiệp châu Âu (EU) và Việt Nam đã đồng ý khởi động đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) sau cuộc gặp giữa Cao ủy Thương mại EU Karel De Gucht và Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tại Hà Nội vào ngày 2 tháng 3 năm 2010.
Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – Hàn Quốc
Hiệp định thương mại tự do FTA Việt Nam – Hàn Quốc đóng vai trò quan trọng trong việc hoàn thành mục tiêu đưa kim ngạch thương mại song phương Việt Nam – Hàn Quốc vượt mức 20 tỉ đô la Mỹ trước năm 2015, từ mức hơn 17,8 tỉ đô la Mỹ năm 2011. Trong đó, Việt Nam nhập khẩu từ Hàn Quốc 13,1 tỉ đô la Mỹ, theo Tổng cục Hải quan Việt Nam.
Hiệp định thương mại tự do FTA
Ngoài ra, hiệp định song phương này cũng được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy hơn nữa quan hệ chính trị, kinh tế, văn hoá giữa hai nước, và thắt chặt quan hệ đối tác hợp tác chiến lược Việt Nam – Hàn Quốc đã được lãnh đạo cấp cao hai nước thiết lập từ tháng 10-2009.
Những đề nghị của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định: Chính sách nhất quán của Việt Nam là luôn coi trọng tăng cường hợp tác cùng có lợi, cùng phát triển với Hàn Quốc trên các lĩnh vực. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề nghị hai nước sớm hoàn thành đàm phán FTA góp phần quan trọng thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa hai nước, đặc biệt là trên lĩnh vực kinh tế, thương mại, đầu tư…
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề nghị Bộ Thương mại Hàn Quốc tiếp tục ủng hộ, tạo điều kiện để hàng hóa Việt Nam thâm nhập thị trường Hàn Quốc, nhất là các mặt hàng nông sản, trái cây, đồng thời tạo điều kiện khuyến khích các tập đoàn bán lẻ của Hàn Quốc như Lotte, CJ tổ chức giới thiệu và đưa hàng hóa của Việt Nam vào các hệ thống bán lẻ tại Hàn Quốc.
Với vai trò và ảnh hưởng của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trong mối quan hệ Việt-Hàn sẽ chỉ đạo, tạo điều kiện để đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) Việt Nam-Hàn Quốc thành công./.
Nguyễn Anh
